01. OPEENS I-COACH

- een onderwijsinitiatief op ROC Amsterdam en Flevoland

Zeg ‘innovatie’ en je hebt de aandacht van Marike Drexhage, i-coach van ROC Amsterdam en Flevoland. Sinds twee jaar helpt ze docenten bij het ontwikkelen van hun digitale vaardigheden. Met haar collega’s van het projectteam tilt ze de organisatie als geheel naar een hoger plan.

Door: Marike Drexhage

Op een vrijdagmiddag zie ik op het intranet van het ROC Amsterdam en Flevoland een vacature voorbijkomen voor i-coach. Hoewel ik geniet van het docent zijn en geen idee heb wat een ‘i-coach’ precies is, word ik toch nieuwsgierig. Woorden als ‘innovatie’, ‘creativiteit’ en ‘blended leren’ wekken mijn enthousiasme en ik besluit te solliciteren.

En dan ben ik opeens i-coach. Op 1 juli 2020 ontmoet ik mijn nieuwe team. Niemand van de aanwezigen blijkt te weten wat een i-coach precies doet, maar wel is duidelijk dat er iets of iemand nodig is die docenten helpt om didactiek, pedagogiek en technologie met elkaar te verbinden. Voor de nadere invulling van het project zijn wij samen verantwoordelijk.

Oorspronkelijk zouden vier colleges van onze ROC meedoen aan het project, maar door de coronatijd is het gevoel van urgentie toegenomen en hebben negen colleges besloten om een i-coach te werven. En daar ontstaat meteen een enorme uitdaging. Hoe draaien we, binnen een instelling waar de colleges en teams aan zet zijn en men gewend is om in zijn eigen ‘moestuintje’ aan de slag te gaan, een succesvol gezamenlijk project?

Randvoorwaarden

Onze bevlogen projectleider maakt duidelijk dat we ons als i-coaches moeten focussen op drie gebieden: digitale docentprofessionalisering, het ondersteunen van docententeams bij het waarmaken van hun onderwijskundige ambities en het versterken van de digitale leeromgeving. Dit doen we op operationeel, tactisch en strategisch niveau. Naast het overkoepelende project komen er ook miniprojecten. Deze zullen op de colleges recht moeten doen aan de autonomie van de teams.

Elke i-coach heeft een aanstelling van minimaal 0,6 fte: genoeg tijd dus om er echt iets van te maken. We werken met duidelijke werkafspraken: we rapporteren twee keer per jaar aan de projectleider en komen twee keer per maand samen om kennis en ervaringen te delen, te professionaliseren en gezamenlijk producten te ontwikkelen.

Samen optrekken

Het eerste product dat we ontwikkelen is een instrument om de digitale competenties van docenten te meten. We nemen het framework van Punie en Redecker als uitgangspunt en vertalen dit naar een holistisch groeimodel om de digitale vaardigheden van docenten in beeld te brengen. Aan de hand van dit model schalen we docenten in op verschillende referentieniveaus en zien we waar ontwikkelkansen liggen.

We gaan aan de slag: de eerste stap is een nulmeting op basis van lesbezoeken en gesprekken. Daaruit blijkt dat een groot deel van de docenten opereert in het A1- of A2-gebied: ze zijn beginners of ontdekkers. Ze zijn bekend met de basis, en soms iets meer, maar een totaaloverzicht ontbreekt. Voor deze docenten ontwikkelen we workshops. Ook bieden we individuele coaching aan. Zo kunnen zij hun digitale didactiek en kennis ontwikkelen en uitbreiden. In de loop van het project wordt langzaam maar zeker een verschuiving richting het B-gebied zichtbaar: de docenten worden zich steeds bewuster van digitale vaardigheden en maken steeds betere afwegingen bij de selectie van digitale leermiddelen. Ook hun zelfvertrouwen neemt toe, merken we.

We ontdekken dat onze interventies pas echt een duurzame impact hebben als de manager van het team waarmee we werken, duidelijke onderwijskundige ambities heeft. Op basis van het framework ontwikkelen we een ‘praatplaat’ en gebruiken deze om de digitale professionalisering en onderwijsambities in de gesprekken met het team en de manager goed op elkaar af te stemmen.

“De meeste docenten zijn bekend met de basis, en soms iets meer, maar een totaaloverzicht ontbreekt”

Centraal staan thema’s als blended, flexibel en gepersonaliseerd leren en we begeleiden teams aan de hand van verschillende scenario’s bij het formuleren van hun ambities. In deze gesprekken wordt duidelijk waar we ons in onze interventies op moeten richten en kan kritisch gekeken worden hoe onderwijstechnologie de teams daadwerkelijk kan ondersteunen.

Digitale leeromgeving

In 2020 heeft het ROC van Amsterdam en Flevoland ervoor gekozen om met de digitale leeromgeving Canvas te gaan werken. Deze omgeving biedt mooie kansen voor het vormgeven van toekomstbestendig onderwijs en de uitdaging zit hem in het benutten van deze kansen. Als i-coaches ondersteunen we de teams in het maken van de vertaalslag van hun onderwijs naar de digitale omgeving, zorgen voor kennis en kunde over hoe digitaal leren werkt en koppelen dit aan de onderwijskundige doelstelling van de teams. Op deze manier helpen we teams om te zorgen dat Canvas méér wordt dan een online bibliotheek, maar een plek waar interactie tussen docenten, studenten en de lesstof centraal staat.

Van moestuintje naar voedselbos

Nu, bijna twee jaar later, merken we dat onze inspanningen hun vruchten beginnen af te werpen. We hebben instrumenten ontwikkeld die bruikbaar zijn voor de hele organisatie, zoals het groeimodel, een zelfinschalingsinstrument en verschillende trainingen en workshops. Onze colleges zijn voorzien van expertise en de docenten zijn steeds beter in staat om zelfstandig digitale oplossingen te vinden en elkaar te helpen bij digitale vraagstukken.

Dankzij onze positie op operationeel, tactisch en strategisch niveau kunnen wij initiatieven met elkaar verbinden door de verschillende lagen van de organisatie en over de grenzen van de colleges heen.

Hiermee dragen we als i-coaches niet alleen binnen onze colleges bij aan de ontwikkeling van de leeromgeving, maar zijn we ook bezig met het creëren van een stevige voedingsbodem voor een ‘voedselbos’, een gedeelde omgeving waar collega’s vanuit alle lagen van de organisatie en alle colleges samen leren en werken.

Ontmoet Marike Drexhage en Jim Snoek op het Onderwijs Innovatie Festival op 24 mei 2022.

02. DEEL JE ONDERWIJSINITIATIEF!

Ook een initiatief opgezet? Schrijf erover op Onderwijscommunity.nl

Op onze website besteden we geregeld aandacht aan nieuwe onderwijsinitiatieven. Heb je ook een mooi, inspirerend of bijzonder project? Laat het ons weten! Beschrijf in je bijdrage wat het initiatief behelst, hoe het tot stand is gekomen en hoe andere scholen of collega’s er iets aan kunnen hebben. De redactie neemt voorafgaand aan publicatie contact met je op.

Neem contact op met de redactie van Onderwijscommunity.

Deel deze pagina